İktisat sosyolojisinin tarihsel kökenlerini incelediğimiz ilk haftanın ardından bu hafta, disiplinin
temel ilkeleri üzerine odaklanıyoruz. Ekonomiyi yalnızca piyasa mekanizmasıyla değil, sosyal ilişkilerin, kurumların ve kültürel değerlerin örgüsüyle birlikte anlamaya çalışacağız. Bu yaklaşım, bireylerin ekonomik kararlarının soyut rasyonellikten değil, toplumsal bağlardan beslendiğini hatırlatır. Haftanın temel okuması olan Richard Swedberg ve Mark Granovetter’in “Üçüncü Baskıya Önsöz” bölümü, iktisadi eylemlerin toplumsal gömülülük (embeddedness) kavramı etrafında nasıl şekillendiğini tartışıyor. İktisadın sosyal bağlamdan koparıldığında, insan davranışlarını açıklama gücünü nasıl kaybettiğini gösteren bu metin, disiplinin en güçlü teorik dayanaklarından birini oluşturuyor. Ek okuma olarak önerilen Fuat Yılmaz’ın “İktisat, Kurumsal İktisat ve İktisat Sosyolojisi” makalesi ise, ekonomik davranışları açıklamada kurumsal yapıların rolünü sorgulayarak Türkiye’deki akademik tartışmalara ışık tutuyor. Bu metin, öğrenciler için iktisat sosyolojisinin kurumsal boyutunu anlamak adına önemli bir katkı sunuyor. Bu haftaki film önerimiz olan
Yann Arthus-Bertrand’ın “Human” (2015) adlı belgeseli, ekonomik, sosyal ve duygusal eşitsizliklerin insan hikâyeleriyle nasıl iç içe geçtiğini gözler önüne seriyor. Her bir yüz, her bir hikâye, “insan” olmanın ekonomik teorilerden çok daha derin bir mesele olduğunu hatırlatıyor.
Kaynaklar:
“Üçüncü Baskıya Önsöz”, Yaz. Richard Swedberg ve Mark Granovetter, İktisadi Hayatın Sosyolojisi, Ed. Mark Granovetter ve Richard Swedberg, s. 18-39, İstanbul: Alfa Yayınları.
Ek Okuma Önerisi:
Yılmaz, F. (2012). İktisat, Kurumsal İktisat ve İktisat Sosyolojisi. Istanbul Journal of Sociological Studies , 0 (45) , 1-17 .
Film/Belgesel Önerisi: Human, Yann-Arthus Bertrand, 2015.